Në vitin 1980, periudhë e tensionume, në Slloveni u formua nji grup muzikor që quhet Laibah. Ky grup me nji estetik t’çuditshme për kohën, përdori muzikën si nji mjet për me sfidu dhe interpretu totalitarizmin dhe autoritarizmin politik! Edhe vet emri “Laibach” është ironik duke qenë që është emri gjerman i Lubljanës, i cili u përdor kur Sllovenia ishte pjesë e monarkisë së Habsburgut dhe po ashtu gjatë luftës së dytë botërore.
Në vitet ’80 dhe ’90, Laibach ishte nji za artistik që kritikonte dhe provokonte regjimin komunist Yugosllav! Tuj përdorun simbolikat e regjimeve totalitare dhe estetikën, ishin të hapun në kritiken e komunizmit. Përformancat e tynë, janë të mbushuna akoma sot me tonalitete të rënda si artit vizual asht dhe muzikor të cilat kanë sfidu dhe po sfidojnë akoma autoritarizmin. Edhe pse asht e ditun që forca e tyre nuk ishte direkte në rrezimin e regjimit komunist Yugosllav, ata ndikonin vazhdimisht në kulturë dhe shoqni për të përhap mendim kritik po ashtu dhe për të shfaq përpara arenës ndërkombëtare më anë të artit shfaqin kritikën kundrejt regjimit nga brenda regjimit.
Në vitin 2015, Laibach realizoi nji koncert në Kore të Veriut, nji nga ngjarjet ma provokuese në historinë e muzikës. Ky koncert, tejakoli normat e nji përformance të thjesht. Ata vizituan, thyen norma komunitare, performuan dhe i dhuruan mundësi reflektimi atij porcioni të vogël të cilët i lejoji regjimi ta ndiqnin konceritn e tyre, por e shfrytëzun edhe si mundësi dialogu për të sfidu regjimin e Kim Jong-un. Kjo përformanc dërgoj nji copzë kulture revolucioni dhe kritike ndaj pushteti në Kore të Veriut.
A i duhet nji Laibach shqiptarisë sot? Laibach i cili përdor muzikën dhe artin si nji platform për me sfidu normat kulturore, politike dhe religjoze?
Kjo është një ndër këngët që e kënduan para popullit, sigurimsave, përfaqësuesve të komitetit dhe kamerave:
We rise, we grow
We walk and we stand tall
We never fall
As big as the sky
As far as the dawn
We walk
And we do not fall
We sleep, we dream
With no time in between
We never stop
Whistling our chant
In the heat of the night
We sing
The spirit is clean
From north and south
We come from east and west
Breathing as one
Living in fame
Or dying in flame
We laugh
Our mission is blessed
We fight for you
For freedom unforeseen
Thinking as one
Rolling along
To the beat of the drum
We march
The black cross machine
We stand alone
But soon the day will come
When freedom rings
We’ll meet again
Now eternally
And walk
Once more as one!